Promocja zdrowia małego dziecka. Zespół Nagłego Zgonu Niemowląt.
2009-09-02
Przyczyna śmierci łóżeczkowej niemowląt do dziś nie jest znana. Nie wiadomo, jak jej zapobiegać, ale można zminimalizować prawdopodobieństwo wystąpienia tego zjawiska u twego dziecka.
Koniecznie przeczytaj poniższy artykuł.
Z Zespołem Nagłego Zgonu Niemowląt zwanego Śmiercią Łóżeczkową ( ang. SIDS ), - mamy do czynienia, gdy zdrowe dziecko umiera nagle we śnie. Lekarze wciąż nie znają przyczyn jego występowania: tylko 25 procent przypadków da się wyjaśnić, 75 proc. pozostaje owiane nimbem tajemnicy. Z danych statystycznych wynika że Śmierć Łóżeczkowa występuje w Polsce u co najmniej 1 niemowlęcia na 1000 zdrowo urodzonych - a z tego wynika, że co najmniej 400 niemowląt umiera każdego roku w wyniku Zespołu Nagłego Zgonu Niemowląt.
Pamiętaj! Powszechna nazwa „śmierć łóżeczkowa” jest myląca zespół ten może wystąpić wszędzie, na spacerze, w łóżeczku, w samochodzie czy nawet na czyichś rękach.
Medycyna usilnie pracuje nad rozwiązaniem tego problemu. Oto wyszczególnione przez lekarzy prawdopodobne przyczyny pojawienia się nagłej śmierci:
•niedorozwój pnia mózgu - to tu pojawia się sygnał, że brakuje tchu
•niedobór serotoniny - czyli neuroprzekaźnika, który odpowiada za przepływ informacji z i do mózgu
•bezdech, wynika z niedojrzałości układu oddechowego, krótki bezdech występuje u każdego niemowlęcia i zazwyczaj nie jest niebezpieczny, jednak jeśli się przedłuża, rodzice powinni zareagować;
•wady serca dziecka;
•ucisk tętnicy kręgowej - podczas gdy dziecko śpi na brzuszku, gdy podnosi główkę może dojść do uciśnięcia tętnicy i odcięcia dopływu krwi do mózgu;
•genetyczne podłoże tego zespołu, o czym mogą świadczyć wcześniejsze przypadki SIDS w rodzinie;
•zakażenie bakteriami np. Esericha coli.
•
Niestety, żadna z wyżej wymienionych przyczyn nie jest potwierdzona w 100 procentach.
Jakie niemowlęta są najbardziej narażone?
Statystyki pokazują, żę największe zagrożenie SIDS ma miejsce, gdy dziecko ma 2-6 miesięcy. Przeważnie zgon następuje w nocy lub nad ranem. Przypadki śmierci w czasie drzemki w ciągu dnia są marginalne. Ryzyko jest zwiększone, gdy rodzice są palaczami lub piją alkohol (albo zażywają narkotyki). Także matki, które w ciąży regularnie paliły i piły, naraziły swoje dziecko na SIDS.
Niestety rodziny, w których był przypadek nagłej śmieci, muszą pilnować się dużo bardziej, Narażone są na nią wcześniaki, dzieci z niską wagą urodzeniową, z pewną dysfunkcją układu nerwowego czy oddechowego, także te, urodzone w stanie silnego niedotlenienia, po długich i skomplikowanych porodach przebiegających z fazami niedotlenienia, a nawet dzieciątka mające za sobą bardzo stresujący rozwój prenatalny.
Wyodrębniono tzw. czynniki ryzyka, zwiększające prawdopodobieństwo wystąpienia bezdechu.
Są to:
•wcześniactwo i niska waga urodzeniowa,
•palenie tytoniu przez matkę, zwłaszcza w ciąży,
•kładzenie dziecka na brzuszku zamiast na pleckach,
•młody wiek matki – poniżej 19 lat;
•wcześniejsze kilkukrotne poronienia;
•układanie do snu na brzuchu lub na boku;
•wystąpienie SIDS u rodzeństwa;
•nadużywanie narkotyków, kawy lub papierosów przez matkę;
•wcześniactwo;
•okres zimowy – czyli czas obniżonej temperatury i zwiększonej ilości infekcji bakteryjnych;
•niski status społeczno-materialny;
•miękka poduszka;
Jak więc ochronić swoje dziecko?
Nie jesteście bezradni. W zniwelowaniu zagrożenia pomaga systematyka. Regularne godziny drzemek i posiłków doskonale regulują organizm małego człowieka i zmniejszają stres. Poza tym warto przestrzegać kilku zasad:
• Zadbaj o jak najlepszy rozwój prenatalny swojego maleństwa. Dotyczy to zarówno przyszłej mamy, jego ojca, jak i środowiska, w którym przebywają. Nie bez znaczenia jest także właściwa opieka medyczna w czasie ciąży oraz jak najlepsze poprowadzenie porodu. Po narodzinach zaś – zapewnienie dziecku poczucia bezpieczeństwa, zaspokojenie głodu, zapewnienie spokojnego snu.
•Kładź dziecko na plecach. Udowodniono, że takie ułożenie zmniejsza ryzyko wystąpienia SIDS ponaddwukrotnie. Dzięki horyzontalnej pozycji maluch nie zdoła przytknąć buzi do poduszki i udusić się. Jeżeli przykrywasz niemowlę, koniecznie zawiń brzegi materaca na wysokości jego klatki piersiowej pod materacyk - dzięki temu nie przykryje sobie twarzy. Najlepiej jednak ubrać je po prostu w śpioszki lub zapiąć w dziecięcym śpiworze. Jeżeli dziecko ma np. katar i na plecach jest mu niewygodnie, układaj je na boku. Na brzuszku można, to nawet wskazane, kłaść dziecko przed karmieniem, przed kąpielą, wtedy niemowlę jest ruchliwe i ani mu w głowie sen, raczej intensywny „trening gimnastyczny”. Co innego położyć niemowlę na brzuszku dla zabawy, ćwiczeń, oczywiście pod czujnym okiem osoby dorosłej, a co innego kłaść w tej pozycji do snu.
•Nie przegrzewaj niemowlęcia. Temperatura w jego pokoju nie powinna przekraczać 20 stopni.
•Karm piersią. Co prawda nie udowodniono, żeby to zmniejszało ryzyko, ale ponieważ jest ogólnie dobroczynne dla dziecka, na pewno nie zaszkodzi. Twój pokarm pomaga dziecku się rozwijać, więc i jego układ oddechowy, i nerwowy na tym skorzystają.
•Unikaj przebywania z dzieckiem w dużych skupiskach ludzi.
•W łóżeczku dziecka nie pozostawiaj zbędnych przedmiotów i zabawek.
•Łóżeczko niemowlęcia powinno być usytuowane w pokoju rodziców lub w jego pobliżu.
•Pamiętaj o higienie dziecka i otoczenia w którym znajduje się twoje dziecko.
Nie pal!
•Nie ma ustalonej opinii na temat spania z dzieckiem. Istnieją dane mówiące, że SIDS występuje w takim przypadku rzadziej. Jednak odnosi się to tylko do rodziców niepalących i którzy nie pili alkoholu przed pójściem spać. Jeżeli palicie, absolutnie nie bierzcie dziecka do waszego łóżka.
•Zainwestujcie w dziecięcy monitoring. Technologia także przychodzi z pomocą wystraszonym rodzicom. W sprzedaży są specjalne elektroniczne maty, które zaalarmują cię, jeśli malec nie będzie oddychał przez ponad 20 sekund. Urządzenie umieszcza się pod łóżeczkiem. To, że należy zachować dość dużą odległość między dzieckiem a urządzeniem, wskazuje raczej na to, że nie jest obojętne dla zdrowia. Mimo to jeżeli stosujesz je zgodnie z zaleceniami producentów, wszystko powinno być w porządku. Także wiele elektronicznych niań jest wyposażonych w monitor oddechu. Są tańsze niż maty, a na pewno także się sprawdzą.
•W przypadku zanikuoddechu u dziecka ,natychmiast pospiesz na ratunek. Lekarze zalecają na ogół, aby w momencie zaniku oddechu wyjąć dziecko z łóżeczka i pochylając buzią w dół - potrząsnąć nim i klapsem w plecki pogłębić ten wstrząs. Należy też upewnić się, czy buzia i nosek są drożne. Jeśli te zabiegi nie skutkują należy wezwać Pogotowie ratunkowe, stosując jednocześnie sztuczne oddychanie "usta-usta".
Lekarze przyznają, że SIDS zdarza się dość rzadko. Mimo wszystko lepiej dmuchać na zimne, bo chodzi przecież o wasze dziecko. Nigdy żadna mama nie powinna winić się za SIDS swojego dziecka, a wręcz niedopuszczalne jest obciążanie matki winą za to nieszczęście. Jeśli jednak to się zdarzy, potrzebna jest matce, ojcu i całej rodzinie dziecka dojrzała, profesjonalna pomoc.